Harddisk ve Harici Disk Veri Kurtarma

Bilgisayarınızın içindeki diskten, masaüstündeki harici diskten ya da yıllardır dolapta duran eski bir diskten veri kurtarıyoruz. 2,5″ ve 3,5″ SATA, IDE, USB, SAS ve SCSI arabirimli mekanik diskler ile SSHD (hibrit) diskler bu hizmetin kapsamındadır.

Harddiskler neden bozulur?

Mekanik bir harddisk; dakikada binlerce kez dönen manyetik plakalardan, bu plakaların birkaç nanometre üzerinde süzülen okuma-yazma kafalarından, motoru ve kafaları yöneten bir elektronik karttan (PCB) ve diskin kendi iç yazılımından (firmware) oluşur. Veri kaybına yol açan arızalar da bu dört parçadan birinden kaynaklanır:

• Okuma kafası (head) arızası: En sık görülen fiziksel arızadır. Harici diskin masadan düşmesi, çalışırken sarsılması ya da kafaların yıpranması sonucu oluşur. Belirtisi genellikle düzenli tık sesi veya diskin bir süre çalışıp kendini kapatmasıdır.
• Motor sıkışması: Disk hiç dönmez, kısa bir uğultu veya bip sesi duyulur. Darbe sonrası kafaların plaka üzerine yapışması (stiction) da benzer belirti verir.
• Elektronik kart (PCB) arızası: Yanlış adaptör takılması, voltaj dalgalanması ya da sıvı teması kartı yakabilir. Disk hiç ses çıkarmaz, bazen yanık kokusu gelir.
• Firmware (servis alanı) bozulması: Disk sağlam görünür ama kapasitesini yanlış gösterir, yanlış model adıyla tanınır veya erişim sırasında kilitlenir.
• Yüzey hasarı (bad sector): Disk yavaşlar, dosyalar açılmaz, kopyalama yarıda kalır. Kullanmaya devam ettikçe hasarlı alan genişler.
• Mantıksal kayıplar: Silme, format, bölüm tablosu bozulması, işletim sistemi yeniden kurulumu. Bunlar için silinen veri kurtarma sayfamıza bakın.

Laboratuvarda nasıl çalışıyoruz?

Her disk önce teşhis aşamasından geçer. Diski doğrudan bir bilgisayara takıp “bakalım görüyor mu” diye denemeyiz; bu, arızalı bir kafa ile yapılabilecek en riskli harekettir. Bunun yerine diski, akımı ve okuma davranışını kontrol edebildiğimiz PC-3000 donanımlarına bağlar, arızanın hangi parçada olduğunu belirleriz. Bu tespit sonucunda size kurtarma ihtimalini, net fiyatı ve tahmini süreyi bildiririz.

Fiziksel arızalarda

Okuma kafası arızasında diskin birebir uyumlu (aynı model, aynı üretim ailesi ve uygun firmware sürümüne sahip) bir eşi, yani donör disk gerekir. Donör kafa grubu, filtreli ve partikülden arındırılmış ortamda arızalı diske takılır. Plaka yüzeyi zarar görmüşse ya da motor kilitlenmişse plakalar donör gövdeye taşınabilir. 15.000’i aşkın donör disk arşivimiz, en kritik parçayı günlerce beklemeden bulabilmemizi sağlar; bu da hem süreyi hem maliyeti düşürür.

PCB arızasında yanan kart onarılır ya da uyumlu bir kart hazırlanır. Burada sık yapılan bir hata vardır: Modern disklerde kartın üzerinde o diske özgü kalibrasyon bilgileri bulunur; bu yüzden internetten aynı model bir kart alıp takmak çoğu zaman işe yaramaz, hatta diske zarar verebilir.

Firmware ve yüzey arızalarında

Firmware sorunlarında diskin servis alanı PC-3000 ile okunur, bozuk modüller yeniden yapılandırılır. Yüzey hasarlı disklerde ise önce diskin tam bir kopyası (imajı) alınır; okuma, zayıf bölgeleri en sona bırakan ve kafalara en az yük bindiren ayarlarla yapılır. Dosya sistemi bu kopya üzerinde onarılır, böylece orijinal diske gereksiz yük binmez.

Harici disklerde dikkat edilmesi gerekenler

Harici (taşınabilir) diskler, içinde 2,5″ veya 3,5″ bir harddisk bulunan kutulardır. En çok düşme ve darbe nedeniyle arızalanırlar. Bazı modellerde USB bağlantısı doğrudan diskin kartına lehimlidir, bazılarında ise kutunun içindeki köprü kartı verileri donanımsal olarak şifreler. Bu nedenle harici diski kutusundan çıkarıp başka bir kutuya takmak çoğu zaman hiçbir şey kazandırmaz; şifreli modellerde ise verilere erişimi daha da zorlaştırabilir. Şifresi unutulan veya kutusu bozulan şifreli modeller için bu rehberimize bakabilirsiniz.

Western Digital’in SMR (shingled) teknolojili bazı yüksek kapasiteli harici diskleri (Palmer, Charger, Spyglass, VeniceR aileleri gibi) çok daha uzun ve zahmetli bir çalışma gerektirir. Bu diskler sabit fiyat tablosu yerine analiz sonrasında fiyatlandırılır.

Desteklenen diskler

Marka ayırt etmeksizin çalışırız. Seagate, Western Digital, Toshiba, Samsung, HGST, Hitachi, Maxtor ve diğer üreticilerin diskleri laboratuvarımıza düzenli olarak gelir. Arkadaş Veri Kurtarma bu üreticilerin yetkili servisi değildir; bağımsız bir veri kurtarma laboratuvarıdır.

Gerçek vakalardan örnekler

Daha fazla örnek için vaka çalışmalarımıza bakabilirsiniz. Her vaka farklıdır; benzer görünen iki arızanın sonucu plaka hasarına göre değişebilir.

Fiyat ve süre

Harddisk kurtarma ücretleri arıza türüne ve kapasiteye göre belirlenir. Örneğin 1–2 TB bir diskte elektronik kart (PCB) arızası, okuma kafası arızasından daha düşük bir fiyat aralığındadır. Güncel tablonun tamamı fiyatlandırma sayfamızda yer alır. Kapağı açılmamış, kurcalanmamış disklerde fiyat her zaman daha uygun, başarı ihtimali daha yüksektir.

Randevu alarak gelirseniz çoğu tek diskli harddiskte yaklaşık 30 dakika içinde, diskiniz yanınızdayken arızayı ve fiyatı öğrenebilirsiniz. Kurtarma süresi arızaya ve donör temin durumuna bağlıdır; analiz raporunda tahmini süre yazılı olarak belirtilir.

Sık sorulan sorular